Hukuki Başvuru Nereden ve Nasıl Yapılır
Hukuki Başvuru Nereden ve Nasıl Yapılır
Hukuki Başvuru Nereden ve Nasıl Yapılır:
Hukuki Başvuru Yapılabilecek Başlıca Kurumlar:
Adliyeler: Mahkemelere dilekçe ve delillerle başvuru yapılabilir. Başvuru türüne göre ilgili mahkeme seçilmelidir. (Örneğin İdare Mahkemesi, Aile Mahkemesi, İş Mahkemesi, Tüketici Mahkemesi, Asliye Hukuk Mahkemesi, Sulh Hukuk Mahkemesi vb.)
Savcılıklar: Suça konu bir durumda şikayetler suçun işlendiği yerdeki Cumhuriyet Başsavcılıklarına yazılı bir dilekçe ile şahsen ya da E-devlet sistemi aracılığıyla Vatandaş Uyap Portal üzerinden online olarak veya karakollara gidilerek yapılabilir.
Savcılığa başvururken sunulabilecek belgeler:
Suçla ilgili yazılı ve fotoğraf, video, ses kaydı gibi dijital deliller.
Olayla ilgili tanık ifadeleri.
Maddi zararları kanıtlayan belgeler (örneğin, hastane raporu, tahsilat makbuzları, faturalar).
Olayla ilgili önceki başvuruların veya kararların fotokopileri.
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu (TİHEK):
Engellilere yönelik ayrımcılık, erişim engelleri ve hak ihlalleri konularında başvuru yapılabilir. TİHEK, 6 ay içinde başvuruları değerlendirir ve karar verir. Başvuru için https://www.tihek.gov.tr adresinden çevrimiçi form doldurulabilir.
Kamu Denetçiliği Kurumu (KDK):
Kamu hizmetleriyle ilgili yaşanan sorunlar için Ombudsmanlığa başvurulabilir. Başvurular ücretsizdir ve genellikle 6 ay içinde sonuçlanır. https://www.ombudsman.gov.tr adresinden online başvuru yapılabilir.
Valilik veya Kaymakamlık İnsan Hakları Kurulları:
Yerel düzeyde insan haklarına yönelik şikayetler için başvuru yapılabilir.
Anayasa Mahkemesi:
Anayasal hak ihlallerine karşı yerel mahkemeler dahil tüm hukuk yollarının tüketilmiş olması halinde Anayasa mahkemesine bireysel başvuru yapılabilir. Başvuru yerel mahkeme kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde yapılmalıdır.
Anayasa Mahkemesi’ne bireysel başvuru için belirli bir harç ücreti ödenir. Maddi durumu yetersiz olan bireyler adli yardım talebinde bulunabilir.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM):
Türkiye’de sonuç alınamayan tüm hukuki yolların tüketildiği durumlarda en son çare olarak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvuru hakkı bulunmaktadır. Ulusal düzeydeki son kararın kesinleşmesinden itibaren 4 ay (120 gün) içinde AİHM’ye başvuru yapılmalıdır. AİHM’e başvurular yalnızca Mahkeme tarafından sağlanan başvuru formu ile yapılır. Başvuru formu Mahkeme’nin resmi internet sitesinden indirilebilir. Form, eksiksiz ve doğru bir şekilde doldurulmalı, hak ihlaline ilişkin olaylar ve iddialar detaylı olarak belirtilmelidir. Başvuru formu ve ekleri, posta yoluyla AİHM’nin Strasbourg’daki adresine gönderilmelidir:
The Registrar, European Court of Human Rights, Council of Europe, 67075 Strasbourg Cedex, France
Başvuru Süreci, dilekçe ve delillerin hazırlanması sürecidir. Sorunu açıklayan bir dilekçe yazılır ve deliller eklenir.
Başvurunun Teslimi: İlgili kurumun belirttiği yöntemle (elden teslim, posta veya çevrimiçi başvuru) başvuru yapılır. Başvuru Takibi: e-Devlet ve UYAP üzerinden başvuruların durumunu kontrol edebilirsiniz.
Devlet Destekli Hukuki Yardım ve Avukat Hakları:
Ücretsiz avukat hakkı, maddi durumu yetersiz olan bireyler, bağlı oldukları baroya başvurarak adli yardım talebinde bulunabilir. Baro tarafından atanan avukat ücretsizdir. Avukat değiştirme hakkı, haklı gerekçelerin varlığı halinde memnun kalınmayan bir avukat, Noterden düzenlenecek bir Azilname azledilebilir ve yeni bir avukata vekalet verilebilir.
Hukuki Süreçlerde Dikkat Edilmesi Gerekenler:
Başvuru süresinde, hak ihlali durumlarında itiraz ve dava açma süreleri takip edilmelidir. Davanın ispatı için somut ve güvenilir deliller sunulmalıdır. Başvurunun doğru kuruma yapılması, süreci hızlandırır.